Yaratılmış Âlem Ve İnsanın Yolculuğu

Giriş

İnsan gözlerini açtığında kendisini hazır bir dünyanın içinde bulur. Güneş doğmakta, yağmur yağmakta, ağaçlar meyve vermekte, canlılar yaşamakta ve ölmekte, gece gündüz birbirini takip etmektedir. Bu düzen kendi kendine meydana gelmiş değildir. Her şeyin arkasında sonsuz ilim, kudret ve hikmet sahibi Allah vardır. Kur'an'ın temel mesajı, insanı yaratılmışlardan Yaratana ulaştırmaktır.

1. Yaratmanın Gerçeklemesi

Allah Teâlâ ezelîdir; başlangıcı ve sonu yoktur. O yaratılmamış, bütün yaratılmışların yaratıcısıdır. Yaratmak sadece yoktan var etmek değildir. Aynı zamanda var edilen şeye şekil vermek, özelliklerini belirlemek ve onu belli bir amaca yönlendirmektir. Kur'an'da yaratma şu aşamalarla anlatılır:

* Takdir etmek (ölçüsünü belirlemek)

* Şekil vermek

* Düzenlemek
* Hidayet etmek (görevini öğretmek)

Tohumun ağaç olmayı bilmesi, arının bal yapması, kuşun göç yollarını bulması hep bu ilahî yönlendirmedendir. Kâinatta tesadüf değil, ilahî takdir hüküm sürmektedir.

2. Varlığın Yönetimi Ve Mülkün Sahibi

Yaratmak bir defalık bir iş değildir. Allah yarattığı âlemi sürekli yönetmektedir. Bir atomun hareketinden galaksilerin dönüşüne kadar her şey O'nun tasarrufundadır. Kur'an bu hakikati şöyle özetler: "Her gün O bir iştedir." Yağmuru indiren, Rüzgârı estiren, Can veren, Can alan, Rızık veren, Hükmeden O'dur. Mülk yalnızca Allah'ındır. İnsan ise mülkün sahibi değil emanetçisidir. Bu nedenle malımız, bedenimiz, çocuklarımız ve makamlarımız bize verilmiş emanetlerdir.

3. Tabiatın Yaratılması ve İnsanın Hizmetine Verilmesi

Allah yeryüzünü insan için yaşanabilir hale getirmiştir.

Gökler

— Güneş: “Güneşi ışıklı, ayı da parlak kılan, yılların sayısını ve hesabı bilmeniz için ona (aya) birtakım menziller takdir eden O’dur…” Yunus / 5. Ayet

— Ay: “Tanyerini ağartan, geceyi dinlenme zamanı, güneş ve ayı vakit ölçüsü kılandır. Bu, Güçlü olanın, Bilen'in nizamıdır.

— Yıldızlar: "Geceyi, gündüzü, güneşi ve ayı sizin hizmetinize verdi; yıldızlar da O'nun emrine boyun eğmişlerdir. Bunda, aklını kullanan bir topluluk için ibretler vardır." Nahl Suresi, 12. Ayet

— Atmosfer: "Biz, gökyüzünü korunmuş bir tavan yaptık. Onlar ise gökyüzündeki delillerden yüz çevirmektedirler." (Enbiyâ Suresi, 32. ayet)

Yeryüzü

— Dağlar: "Yeryüzüne, kendilerini sarsmasın diye sabit dağlar yerleştirdik..." Enbiya Suresi, 31. Ayet

— Nehirler: "O, yeryüzünü yayıp döşeyen, orada sarsılmaz dağlar ve nehirler var edendir..." Rad / 3

— Denizler: "Taze et (balık) yiyesiniz ve takındığınız süs eşyalarını çıkarasınız diye denizi hizmetinize veren O'dur. Gemilerin orada suyu yara yara gittiklerini görürsün. Bu, O’nun lütfundan aramanız ve şükretmeniz içindir." Nahl / 14

— Ovalar: "Düşünün ki Allah, Âd kavminden sonra yerlerine sizi getirdi ve yeryüzünde sizi yerleştirdi. Onun ovalarında saraylar kuruyorsunuz, dağlarını yontup evler yapıyorsunuz. Artık Allah’ın nimetlerini anın da yeryüzünde bozgunculuk yaparak karışıklık çıkarmayın." Araf / 74

Canlılar

— Bitkiler: "O, gökten su indirendir. İşte biz her çeşit bitkiyi onunla bitirdik. O bitkiden de kendisinden üst üste binmiş taneler bitireceğimiz bir yeşillik; hurmanın tomurcuğundan sarkan salkımlar, üzüm bağları, zeytin ve nar bahçeleri çıkardık..." Enam / 99

— Hayvanlar: “"Hayvanları da O yarattı...”Nahl / 5

— Mikroorganizmalar: "Görebildiklerinize ve göremediklerinize yemin ederim ki..." Hakka / 38

Hepsi insanın faydasına uygun şekilde yaratılmıştır. Kur'an buna "teshir" der. Yani Allah birçok varlığı insanın hizmetine vermiştir. Ancak bu kullanım sınırsız değildir. İnsan yeryüzünün sahibi değil halifesidir. Bu sebeple: İsraf haramdır. Çevreyi bozmak günahtır. Zulüm yasaktır.

4. İnsan Ve Yaratılışı

İnsan yaratılmışların en şereflilerinden biridir. Allah önce Hz. Âdem'i topraktan yarattı. Sonra ona ruhundan üfledi. Böylece insan iki yönlü bir varlık oldu:

Topraktan Gelen Yönü

* Açlık

* Susuzluk
* Yorgunluk
* Şehvet

Ruhtan Gelen Yönü

* Vicdan

* Merhamet
* Akıl
* İman
* Hakikat arayışı

İnsan sadece beden değildir. Sadece ruh da değildir. İkisini birlikte taşıyan özel bir varlıktır.

5. İnsanın Donanımı

Allah insanı boş bırakmamıştır. Ona birçok nimet vermiştir.

Akıl

Doğruyu yanlıştan ayırma gücü.

Kalp

Sevme, bağlanma ve iman etme merkezi.

Vicdan

İç muhasebe mekanizması.

İrade

Tercih yapabilme gücü.

Dil

İletişim ve tebliğ aracı.

Duyular

* Görme

* İşitme
* Dokunma
* Tatma
* Koklama

Bu donanımlar insanı sorumlu kılar. Çünkü nimet arttıkça hesap da büyür.

6. İnsanın Zaafları

İnsan üstün yaratılmıştır; ancak kusursuz değildir. Kur'an insanın birçok zaafından bahseder.

Acelecidir

Sonucu hemen görmek ister.

Nankördür

Nimeti çabuk unutur.

Zayıftır

Sıkıntılar karşısında çabuk kırılır.

Tartışmacıdır

Hakkı kabul etmekte zorlanabilir.

Dünyaya Meyillidir

Yakın olanı uzak olana tercih eder.

Unutkandır

Bu nedenle sürekli hatırlatılmaya ihtiyaç duyar. Peygamberler ve vahiy bu zaafları tedavi etmek için gönderilmiştir.

7. İNSANIN ECELİ VE ÖLÜMÜ

Her yaratılanın bir sonu vardır. Ölüm yok oluş değildir. Bir âlemden başka bir âleme geçiştir. Dünya imtihan salonu ise kabir bekleme salonudur. Ölüm:

* Fakiri de bulur,

* Zengini de bulur,
* Güçlüyü de bulur,
* Zayıfı da bulur.

Ecel geldiğinde ne ileri alınır ne geri bırakılır. Bu sebeple mümin ölümü düşmanı değil, Rabbine dönüş kapısı olarak görür.

8. MELEKLER

Melekler nurdan yaratılmıştır. Yemezler, İçmezler, Evlenmezler, Günah işlemezler. Allah'ın emirlerine tam itaat ederler. Görevlerinden bazıları:

Cebrail

Vahiy meleği.

Mikail

Rızık ve tabiat olaylarıyla görevli.

İsrafil

Sûra üfleyecek melek.

Azrail

Canları almakla görevli melek.

Kiramen Kâtibin

Amelleri yazarlar.

Münker ve Nekir

Kabirde sorgu melekleri. Meleklere iman, imanın esaslarındandır.

9. CİNLER

Cinler ateşten yaratılmıştır. İnsanlar gibi:

* Akıl sahibidirler.

* İradeleri vardır.
* İman edenleri ve etmeyenleri bulunur.

Onlar da sorumludur. Kur'an'da mümin cinlerden ve inkârcı cinlerden söz edilir. Cinler gaybı bilmezler. Geleceği öğrenemezler. Bu yüzden falcılık ve büyücülük İslam'da yasaklanmıştır.

10. İBLİS VE ŞEYTAN

İblis bir melek değildir. Cinlerdendir. Allah Âdem'e secde edilmesini emrettiğinde kibirlendi ve karşı geldi. Onun düşüşünün sebebi cehalet değil kibirdir.Şöyle dedi: "Ben ondan üstünüm." İşte şeytanlığın özü budur:

* Kibir

* Kendini beğenme
* Hakkı reddetme

İblis kıyamete kadar insanı saptırmak için mühlet istemiştir. Şeytanın gücü zorlamak değildir. Onun silahları:

* Vesvese

* Aldatma
* Günahı süsleme
* Nefsi kışkırtma

Mümin Allah'a sığınarak ve vahye sarılarak şeytanın tuzaklarından korunur.

Sonuç

Varlık âlemi başıboş değildir. Allah yaratmış, Ölçü koymuş, Yönetmekte ve gözetmektedir. İnsan bu büyük düzen içinde imtihan için bulunmaktadır. Melekler, cinler, şeytanlar ve bütün mahlûkat bu ilahî düzenin parçalarıdır. İnsanın görevi ise yaratılmışlara takılıp kalmak değil, onların arkasındaki Yaratanı tanımaktır. Tevhidin özü budur:

Yaratılanı okuyarak Yaratana ulaşmak.

Çünkü kâinat bir kitap, insan onun okuyucusu, vahiy ise onu doğru anlamanın rehberidir.

KADİRİ YOLU

Yaratılmış Alemin Parçaları