FEDÂİLÜ’L-KUR’ÂN: KUR’AN’IN EŞSİZ FAZİLETLERİ
İslam ilim geleneğinde Fedâilü’l-Kur’ân, Kur’an-ı Kerim’i okumanın, ezberlemenin, öğretmenin ve emirlerine uymanın sağladığı manevi kazançları, dünyevi ve uhrevi mükafatları konu alan bir ilim dalıdır. Hadis mecmualarında bu konu, genellikle müstakil bir "Kitâbü Fedâili’l-Kur’ân" bölümüyle temsil edilir.
1. Kur’an’ın Bütününün Faziletine Dair Hadisler
Kur’an’ın tamamı ilahi kelâmdır ve bütünüyle bir şifa kaynağıdır. Allah Resulü (sav), müminlerin Kur’an ile olan bağını şu çarpıcı benzetmelerle dile getirmiştir:
— En Hayırlı Olma Ölçüsü: "Sizin en hayırlınız, Kur'an'ı öğrenen ve öğretendir." (Buhârî, Tirmizî, İbni Mace, İmam Ahmed)
—Mümin ve Münafık Portreleri: Kur’an okuyan mümin: Tadı ve kokusu güzel olan turunç (utrücce) gibidir.
* Kur’an okumayan mümin: Tadı güzel olan fakat kokusu olmayan hurma gibidir.
* Kur’an okuyan münafık: Kokusu güzel ancak tadı acı olan reyhan gibidir.
* Kur’an okumayan münafık: Tadı acı ve kokusu olmayan Ebu Cehil karpuzu gibidir. (Müslim - Buhari - Tirmizi - İmam Ahmed)
— Manevi Harabiyet: "İçinde Kur'an'dan hiçbir şey (ezber) bulunmayan kimse, harabe bir ev gibidir." (Tirmizî).
2. Özel Sure ve Ayetlerin Faziletleri
Hadis kaynaklarında bazı surelerin "en büyük" veya "muadili" olduğu bildirilmiştir:
— Fâtiha Suresi: “...Sonra Resulullah bana: Ey Eba Said, sen bu mescidden çıkmadan, sana muhakkak bir süre öğreteceğim ki, bu sure kur'an-ı kerim'deki surelerin en büyüğüdür dedi. Elimi tuttu. Mescidden çıkmayı murad ettiğimiz zaman, kur'an'dan en büyük süreyi öğreteceğinizi söylememişmiydiniz dedim. Cevaben, o süre “Elhamdülillahi Rabbil alemin”dir ki, tekrar olunan 7 ayet ve bana ihsan olunan Kur'an'ı azimdir buyurdu.”(Buhari) Kur’an’daki en büyük suredir. O, "Seb’u’l-Mesânî" (Tekrar edilen yedi ayet) ve Kur’an-ı Azim’dir.
— İhlâs Suresi: “... Allah'ın resulü ihlas Suresi için nefsimi yed’i kudretinde tutan Allah'a yemin ederim ki, o kur'an'ın üçte birine muadildir.” buyurmuşlardır. (Buhari - Müslim) Muhtevasındaki tevhid vurgusu sebebiyle Kur’an’ın üçte birine denktir.
— Âmene’r-Resûlü (Bakara, 285-286): “Hz Peygamber (SAV), geceleri Bakara suresinin sonundan iki ayet okuyan kimseye o iki ayet kafi gelir.” buyurmuşlardı. (Buhari) Geceleyin okuyan kimse için her türlü şer ve sıkıntıya karşı yeterli bir korumadır.
3. İlmî Bir Sorumluluk: Mevzu (Uydurma) Hadisler Tehlikesi
Kur’an’ın faziletleri konusunda dindarlık gayesiyle yapılmış en büyük hatalardan biri, surelerin başına veya sonuna eklenen uydurma hadislerdir. Özellikle Vâhidî, Sa’lebî ve Zemahşerî gibi büyük müfessirlerin eserlerinde yer alan bazı "sure fazileti" rivayetleri Mevzudur.
İbretlik Bir İtiraf: Nuh b. Ebî Meryem, neden hadis uydurduğu sorulduğunda; "İnsanların fıkıh ve siyerle meşgul olup Kur'an'dan uzaklaştıklarını gördüm. Onları Kur'an'a geri döndürmek için bu hadisleri uydurdum" demiştir.
Unutulmamalıdır ki: İslam hukukunda "hayırlı bir amaç", "gayri meşru bir vasıtayı" (Peygamber adına yalan söylemeyi) asla mubah kılmaz. Hz Peygamber, “Benim üzerime taammüden yalan söyleyen kimse, cehennemde oturacak yerine hazırlansın” buyurmuştur.
4. Fedâilü’l-Kur’ân Literatürü
Bu alanda yazılan eserler, Müslümanların Kur’an ile olan irtibatını diri tutmuştur. Önemli müellifler ve eserleri:
* İmam Şâfiî: Bu alanda eser veren ilk zat olarak kabul edilir.
* Ebû Ubeyd el-Kâsım b. Sellâm: Kitâbü Fedâili’l-Kur’ân (Bu sahadaki en klasik ve hacimli eser).* Nesâî: Fedâilü’l-Kur’ân.
* İbn Kesîr: Fedâilü’l-Kur’ân.
* Celâleddin es-Süyûtî: el-İtkân (Büyük bir bölüm ayırmıştır) ve Hamâilü’z-Zehr.
Sonuç
Kur’an’ın fazileti, sadece onun lafzını tekrar etmek değil, onu bir "hayat rehberi" olarak okumak ve yaşamaktır. Mevzu rivayetlerden arındırılmış, sahih hadislerle desteklenen bir Kur’an tasavvuru, müminin manevi dünyasını inşa eden en sağlam kaledir.
إرسال تعليق
İçinizde olan güzellik her zaman yazılarınıza ve dilinize aşkla dökülsün...