Üç Gece Üç Sadaka

 

Salihlerin Hikayesi: Üç Gece, Üç Sadaka ve İhlasın Gizli Sınavı

İnsanın yaptığı hayırların gizli kalması, sağ elin verdiğini sol elin bilmemesi ihlasın en temel şartıdır. Ancak bazen kul, en ihlaslı anında bile hayatın o beklenmedik imtihanlarıyla sınanır. Nebevi kaynaklarda nakledilen şu ibretlik kıssa, kulun niyet ile netice arasındaki acizliğini ve ilahi hikmetin inceliğini gözler önüne serer:

Vaktiyle salih bir adam, "Bu gece mutlaka Allah rızası için gizlice bir sadaka vereceğim" diye niyet eder. Sadakasını alır, karanlıkta sokaklara düşer ve ilk rastladığı kişiye malını verip uzaklaşır.

Ancak sabah olduğunda şehirde bir dedikodu yayılır: "Dün gece hırsıza sadaka verilmiş!" Adam şaşırır, içinden "Rabbim, sana hamdolsun; bir hırsıza bile sadaka nasip ettin" diyerek boyun büker.

Ertesi gece yine niyet eder, sadakasını alır ve karanlıkta karşılaştığı ilk kişiye verir. Sabah yine dillerdedir: "Dün gece bir zâni kadına sadaka verilmiş!" Adam yine hamd eder: "Rabbim, bir günahkâra bile infak etmeyi nasip ettin."

Üçüncü gece yine çıkar ve sadakasını ilk rastladığı kişiye verir. Sabah olduğunda şehirde bu kez şu konuşulmaktadır: "Dün gece zengin bir adama sadaka verilmiş!"

Adam artık dayanamaz, ellerini açıp münacaat eder: "Rabbim! Hırsıza, zâni kadına ve zengine sadaka vermem neyin nesiydi? Bu nasıl hikmettir?" İlahi bir lütufla kalbine şu hakikat fısıldanır:

• Hırsıza verdiğin o sadaka var ya; umulur ki o hırsız o parayla hırsızlığı bırakır, helale yönelir!

• Zâni kadına verdiğin o sadaka; umulur ki o para onun iffetini korumasına vesile olur, belki günahı terk eder!

• Zengine verdiğin o sadaka ise; umulur ki o zengin bundan ibret alır, Allah’ın kendisine verdiği maldan elini cömertçe hak yoluna açar!

Gönül Hanesine Notlar

1. Etiketçiliğe ve Seçmeci Dindarlığa Tokat: Bugünün insanı kime yardım edeceğini, kimin "makbul" olduğunu ince eleyip sık dokur. Oysa bu kıssa bize şunu fısıldar: Senin vazifen kulun kimliğiyle, geçmişiyle veya günahıyla meşgul olmak değil; niyetinin safdilliği ve Allah rızası için el uzatmak olmalıdır.

2. Niyetin ve Samimiyetin Mizanı: Adamın niyeti saf ve halistir: "Allah rızası için sadaka..." Sonucun ne olduğu, kime gittiği kulun hesap edeceği şey değildir. Hakiki sadaka, karşısındakini yargılamadan verilen sükûnettir.

3. Nasibin Sırrı: Kul yalnızca niyetinden sorumluudur; takdir ve netice ise her şeyi en güzel şekilde idare eden Hakim-i Zülcelâl’e aittir.

“Allah için verilen bir avuç samimiyet, kulun hesap edemediği nice hayır kapılarını açmaya kâfidir. Yeter ki niyet saf, el tıkırtısız ve kalbi rıza ile mühürlü olsun.”